02 Şubat 2013, Cumartesi

Heronların sağlık versiyonu: Sağlık.Net 2

Sağlık Bakanlığı tüm kişisel veri güvenliğini hiçe sayan 'Sağlık.Net 2' isimli yeni bir uygulamaya hazırlanıyor. Diyarbakır'da konuyu değerlendiren sağlıkçılardan SES Diyarbakır Şubesi Başkanı Hülya Alökmen uygulamayı 'Heronların sağlık versiyonu' olarak nitelendirdi.

Sağlık Bakanlığı tarafından geliştirilen "Sağlık.Net 2 Sistemi" kapsamında veri gönderiminin planlandığı çerçevede hayata geçirilmesi durumunda, hastaların özel hayatlarına saygının ortadan kalkacağı belirtiliyor.

TTB VE SES'TEN SİSTEME TEPKİ

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 8. ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasa'nın 20. maddesi ile koruma altına alınan hakları kullanılamaz, güvenceleri ise işlemez hale getirecek olan sisteme sağlıkçılar tepki gösterdi.

Diyarbakır Tabip Odası Başkanı Dr. Kemal Karadaş ve SES Diyarbakır Şube Başkanı Hülya Alökmen Uyanık, "Sağlık.Net 2 Sistemi"nin kişisel haklara saldırı olduğunu söyledi.

SAĞLIK.NET 2 SİSTEMİNE VERİ GÖNDERİMİ ZORUNLU OLACAK

Sağlık Bakanlığı'nın Aralık 2012 tarihli talimatı üzerine İl Sağlık Müdürlükleri tarafından gönderilen yazılarla bütün muayenehaneler, özel sağlık kuruluşları ve kamu hastanelerinde hastaların kişisel sağlık bilgileri talep edildi. Söz konusu yazılarda özel sağlık kuruluşları tarafından "Sağlık.Net 2 Sistemi"ne veri gönderiminin zorunlu olacağı, Ulusal Sağlık Veri Seti (USVS 2.0) kapsamında yer alan verilerin sisteme gönderilebilmesi için entegre yazılım temin etmeleri gerektiği de bildirildi.

HASTAYA AİT BÜTÜN BİLGİLER İSTENİYOR

"Sağlık.Net 2" kapsamında gönderilmesi talep edilen bilgiler içinde; hastaya ait bütün kimlik, adres, iletişim bilgileri, sağlık geçmişi, özürlülük durumu, medeni hal, alkol-madde-sigara kullanımı, iş, meslek, öğrenim durumu, gelir durumu, hastalık şikayetleri, hastanın öyküsü (anemnezi), bütün tetkik sonuçları, özellikle tetkikleri istenenler, 15-49 yaş arası kadınların doğum sayısı, düşük türü ve sayıları, kadın sağlığı işlemleri, kullanılan aile planlaması yöntemi, gebelik tespiti sonuçları, son adet tarihi, babanın kan grubu, gebe olduğu tespit edilmiş olsun ya da olmasın, doğum ya da düşükle sonuçlanan tüm gebelikler, ağız ve diş sağlığı ile ilgili tüm koruyucu hekimlik, teşhis ve tedavi işlemleri ve daha pek çok bilgi yer aldı.

SİSTEM AVRUPA İNSAN HAKLARI SÖZLEŞMESİNE AYKIRI

Sistem, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 8. ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasa'nın 20. maddesi ile koruma altına alınan hakları kullanılamaz, güvenceleri ise işlemez hale getiriyor.

"Sağlık.Net 2" sistemine veri gönderiminde, hastaların rızası alınmaksızın, kişisel sağlık bilgilerinin otomatik olarak toplanıp işlenmesi; özel hayatın gizliliğine, hekimlerin sır saklama yükümlülüğüne ve hastaların mahremiyet hakkına aykırı olduğu yorumlarına neden oldu. TTB tarafından Sağlık Bakanlığı'na hatalı uygulamanın düzeltilmesi için yazılı olarak başvuru yapılmış olmasına rağmen halen sistemin devam edip etmeyeceğine dair bir gelişme sağlanamadı.

'ALT YAPI YETERSİZLİĞİNDEN 3 AY ERTELENDİ'

13 Ocak 2013'te hayata geçmesi planlanan proje altyapı yetersizliğinden dolayı 3 ay ertelendi. Türkiye'de sağlık politikalarında yaşanan tüm gelişme ve değişimler noktasında "Sağlık.Net 2" kapsamında talep edilen bilgiler içinde dikkat çeken özel noktalardan bazıları ise 15-49 yaş arası kadınlara dair bilgiler oldu.

Diyarbakır Tabip Odası Başkanı Dr. Kemal Karadaş ve SES Diyarbakır Şube Başkanı Hülya Alökmen Uyanık, Sağlık.Net 2 sistemine ilişkin DİHA'ya konuştu.

DR.KEMAL KARADAŞ: 'KHB DENİNCE KAR AMAÇLI HASTANELER AKLA GELİYOR'

Diyarbakır Tabibler Odası Başkanı Dr. Kemal Karadaş, "Sağlık.Net 2"projesinin 663. KHK'nin 40. maddesine dayandırılarak çıkarıldığını beilrterek, "Bu proje ulusal veri toplama setidir. Entegre bir programdır. Bu programın amacı ister kamu, ister özel, ister muayenehane olsun hekime giden her vatandaşın hasta bilgilerinin onların yani internet ortamında geri bildirim adı altında kim olduğunu bilmediğimiz üçüncü şahıslara aktarma ve paylaşım zorunluluğunu getiriyor. Kısacası Sağlık.Net 2 projesi kişisel haklara saldırıdır" dedi.

'ÖZEL HAYAT VE MAHREMİYET DİYE BİR ŞEY KALMAYACAK'

Proje kapsamında özel hayata dair her türlü bilgi ve detayların istendiğini belirten Karadaş, "Ocak 2013'te hayata geçirilmesi planlanan proje üç ay ertelendi. Ancak söz konusu Sağlık.Net 2 projesinin hayata geçmesi ile birlikte insanın ne özel hayatı ne de mahremiyeti diye bir şey kalmayacak. Hekimliklerin Hipokrat yemini diye bir şey kalmayacaktır. Hakları güvence altına alınan yurttaşların Sağlık.Net 2 projesi ile verdikleri tüm bu bilgiler sanal ortama aktarılacak ve herkesin bunları okuyabileceği ya da erişebileceği duruma getirecek. Çünkü herhangi bir yasa ya da ön koşul konulmamış. Yasaların izin verdiği ölçüde bir takım özel durumlarda bu bilgilerin bir kısmı belki talep edilebilir; ama bu şekliyle bilmediğimiz üçüncü şahısların özel hayat ve mahremiyetine girerek kişisel bilgilerimizi okuması ya da kullanması anlamına gelmektedir" diye konuştu.

'ANAYASA MAHKEMESİ'NE BAŞVURUDA BULUNDUK'

Karadaş, ayrıca "Sağlık.Net 2" ve "e-reçete" uygulamalarında milletvekili ve bakmakla yükümlü oldukları yakınlarının bu uygulamadan muaf tutulduğunu ifade ederek, şöyle devam etti: "Sağlık.Net 2 ve e-reçete uygulamalarının kapsamına dahil edilmeyen vekil ve bakmakla yükümlü oldukları yakınları ile yurttaş arasında ayırım olmamalı. Neden böyle bir ayrım yapılmış bilmiyorum. Ama oldukça dikkat çekicidir. Proje ile hasta ve hekim tamamen mekanik birer obje haline getirilerek, karşılıklı güven noktasında ciddi bir kırılma da söz konusu olacak." Karadaş, uygulamanın iptali içinc Anayasa Mahkemesi'ne başvuru yaptıklarını aktardı.

HÜLYA ALÖKMEN: 'HERONLARIN SAĞLIK VERSİYONU: SAĞLIK.NET2'

SES Diyarbakır Şube Başkanı Hülya Alökmen Uyanık ise, "Sağlıkta değişim ve dönüşüm adıyla geliştirilen KHB ve KHK, aslında AKP iktidara geldiğinden beri yürüttüğü ve hayata geçirmeye çalıştığı bir projedir" diyerek, yaşamlarının tahrip edilmeye çalışıldığını söyledi. Uyanık, şöyle devam etti: "Dünyaya egemen olan Amerika ve hegemonik olarak dünyaya pompaladığı güvenlik mi özgürlük mü kapsamında ikilemde, insanlar 'güvenliğim sağlansın' diye her türlü özel bilgisinin ve takibinin yapılması, telefonların dinlenmesi, heronların sürekli tepemizde dolaşarak sürekli takip edildiğimizi hissettirmesi olayının sağlık versiyonu da Sağlık.Net 2'dir. Birey sağlığı ile ilgili olduğu iddia edilerek, özel bilgiler toplanıyor ve internet ortamında paylaşıma girerek erişimler daha da kolaylaştırılıyor. Sağlık, hekim ve hastayla temas gerektiren bir alan iken tamamen mekanikleştiriliyor. Tüm insanların yaşamı sağlık adı altında denetim altına alınarak sanallaştırılıyor."

'SAĞLIK.NET 2 KADINI DENETİM ALIYOR

Bu sistemle yine en çok zararı kadın ve çocukların göreceğini aktaran Uyanık, "Bu sistem, kadınların hormonsal ve anatomik olarak kendine has olan tüm durumlarını da açık bir hale getirerek sanal ortama taşıyacak. Gebelik, düşük, gebeliği önleyici tedbirleri, cinsel yaşamı ve sorunları, regl tarihinden tutun gebelik tarihine kadar hem devlet eliyle hem de aynı zihniyete sahip erkek egemen sistemin denetimi altına alacak ve istediğinde de bunu ona karşı koz olarak kullanacak. Devlet eliyle geliştirilen yoksullukla beraber sağlık da paralı olunca tedavi olamayacak olan da yine 4-5 çocuklu aileler olacaktır. 5 çocuğuyla aile hekimliğine giden kadın en az 35-40 TL ödemek zorunda olacağından ve buna dil sorunu da eklendiğinde zorunlu hale gelmeyene kadar kadın doktora gitmeyecektir. Bu da daha fazla hastalık ve ölüm demektir. Tüm bu sebeplerden dolayı bu anlayışa karşı durmak ve engellemek gerekir" dedi.

EmekDünyası.Net/DİHA-Sebahat Altun Çelik